Expositie in Groningen: Rodin-Genius at work

rodin-groningen-mythevanrodin

Vol spanning wacht Nederland tot het Groninger Museum de deuren opent en men een kijkje kan nemen in ‘het atelier van Rodin’. Het belooft een spectaculaire tentoonstelling te worden met ruim 140 beelden en 20 werken op papier, waarbij Rodin wordt gepresenteerd als ‘genius’. Dit gegeven wordt uiteraard breed uitgemeten in de media.

De Volkskrant stelt dat ‘Rodin een van de grootste beeldhouwers was die God heeft voortgebracht. Dat is nogal een uitspraak. Een uitspraak die sterk doet denken aan de woorden van Giorgio Vasari uit 1550 wanneer hij Michelangelo bejubelt in zijn Vite (Levens van de meest prominente schilders, beeldhouwers en architecten). << De Almachtige Schepper … besloot een geest naar de aarde te zenden, die het vermogen van de hoogste expressie in alle schone kunsten zou bezitten, die de schilderkunst vorm, de beeldhouwkunst perfectie en de bouwkunst grandeur zou geven. Goedgunstig bedacht de Almachtige Schepper deze uitverkorene ook met begrip voor filosofie en met de gave der dichtkunst…>>

Een ieder die zich in het leven van Rodin heeft verdiept, weet dat hij al jong de ambitie had om een beroemd beeldhouwer te worden maar dat het tot 1900 heeft geduurd voordat hij doorbreekt. Op de Exposition Universale de Paris 1900 profileert hij zich als de nieuwe Michelangelo. Dit slaat aan en veel buitenlandse bezoekers bestellen marmeren beelden bij hem. Niemand denkt er bij na dat Rodin deze niet zelf kapt, maar door zijn praticiens laat uitvoeren. De naam Michelangelo roept immers associaties op van een kunstenaar die zijn eigen marmer uitzocht en eigenhandig de beelden bevrijdde uit de steen.

Hoe komt Rodin erbij dat hij de nieuwe Michelangelo is? In 1875 heeft hij Italië bezocht en is onder de bekoring geraakt van het werk van de renaissance kunstenaar. Aan zijn geliefde Rose schrijft hij vanuit Florence << vanaf het eerste moment dat ik in Florence ben, maak ik schetsen en studies van Michelangelo, dat zal je niet verbazen, en ik geloof dat deze grote magiër mij een paar van zijn geheimen heeft onthuld. >> Eenmaal terug in Frankrijk wil Rodin graag geloven dat hij de nieuwe Michelangelo is. In deze context moeten we ook zijn non-finito stijl plaatsen. Het is geen bewuste uiting van moderniteit geweest van Rodin om fragmentarische beelden te creëren. In Italië had hij namelijk geconstateerd dat veel werk van Michelangelo onvoltooid is gebleven. Door dit na te doen, meende Rodin in de geest dicht bij Michelangelo te staan. Ook heeft hij veel inspiratie opgedaan van diens schilderingen in de Sixtijnse kapel. Rodin heeft altijd opgekeken naar de uomo universale.

rodin-michelangelo

Het Algemeen Dagblad stelt dat ‘zijn gebeitelde handen en voeten gerekend mogen worden tot de imposantste uit de beeldhouwkunst’. Helaas wordt de naam van Camille Claudel hier niet genoemd, terwijl het inmiddels algemeen bekend is dat zij de handen en voeten voor haar rekening heeft genomen in de tijd dat Rodin & Claudel samenwerkten. Zij heeft er meer dan voldoende gemaakt om te zorgen dat Rodin de rest van zijn leven vooruit kan. Het is overigens opvallend dat het Groninger Museum, op een enkel beeld na, met geen woord rept over de beeldhouwster waar Rodin veel aan te danken heeft. In 1898 wijdt de journalist Mathias Morhardt in de Mercure de France een groot artikel aan Camille Claudel. << Mademoiselle Camille Claudel heeft een Nieuwe Kunst gecreëerd: het is goud dat zij heeft gevonden. Het is goud dat haar toebehoort. >> Deze uitspraak wordt gedaan in hetzelfde jaar dat Rodin een groot schandaal veroorzaakt op de Salon met zijn Balzac. Alle aandacht voor zijn voormalige partner (in 1892 heeft zij hem met goede reden verlaten) doet hem geen goed. Het is deze neerslachtige gemoedstoestand die hem doet besluiten om zijn eigen mythe te creëren, de mythe van Rodin als geniaal kunstenaar.

Morhardt schrijft in hetzelfde artikel << De tijd wist alle signaturen. Maar bewaart alle beelden die het waard zijn. […] Ik heb gezegd dat Mademoiselle Camille Claudel de leerling was van Rodin: het is meer conform de waarheid om te zeggen dat zij zijn helderziende en scherpzinnige medewerkster was. […] Er zijn op dit moment nog veel werken van haar te vinden in zijn atelier, Rue de l’Université, sommige elegant en slank, andere gebald en dichtgeklemd, die de meester zorgvuldig bewaart als stukken van een zeldzame perfectie. >> Als Camille Claudel in 1892 het atelier van Rodin verlaat, laat zij alle werken die zij heeft gemaakt achter. Het zijn er ook teveel om mee te nemen. In de jaren na haar vertrek maken Rodin en zijn praticiens hiervan assemblages. Camille Claudel ontwikkelt na 1892 een eigen stijl die volledig resoneert met de Art Nouveau. Lees in het kader hiervan het artikel Camille Claudel als pionier van de Art Nouveau in het Parijs van de Belle Époque.

camille-claudel

Op de website Een dagje weg lees ik een interview met Suzanne Rus. Zij is conservator in opleiding en heeft bijgedragen aan de totstandkoming van de tentoonstelling in het Groninger Museum. << Om één ding kun je niet heen tijdens de tentoonstelling: Rodin had een buitengewone fascinatie voor naakt. Geloof het of niet, maar vooral vrouwen stonden in de rij om in evakostuum voor Rodin te poseren. En daarbij namen ze de meest bizarre en onmogelijke poses aan. “Modellen waren bereid om alles voor hem te doen”, vertelt Suzanne Rus overtuigd. “Hij was getrouwd, en z’n vrouw wist ook van z’n minnaressen. Maar dat vond ze prima.” >> Deze uitspraken kloppen absoluut niet! Rodin is pas in 1917 getrouwd met Rose Beuret, twee weken later overlijdt zij en een half jaar later volgt Rodin haar in de dood. Rose was alles behalve content met de aandacht van Rodin voor andere vrouwen. Zij stond als ziekelijk jaloers bekend en is door Rodin bewust op de achtergrond gehouden. Voor een korte uiteenzetting van Rodins leven verwijs ik naar mijn artikel De mythe van Rodin – korte uiteenzetting. De komende tijd zal ik proberen de media in de gaten te houden en waar mogelijk aan te vullen of te corrigeren. Het is belangrijk om Rodin in het juiste perspectief te zien.

Voor wie een preview wil zien van de tentoonstelling in Groningen, bekijk deze fraaie impressie van Wilma Lankhorst.

In haar recensie van de Rodin tentoonstelling stelt zij terecht << Ik mis een respectvolle vermelding en presentatie van het werk én de samenwerking tussen Camille Claudel en Rodin. >> Lees meer: http://wilmatakesabreak.nl/nieuws/rodin-genius-at-work-in-groningen/

Tot slot een kort stukje van Omroep Groningen over de Rodin tentoonstelling.

Wil je de tentoonstelling bezoeken? Bestel dan van te voren kaarten zodat je niet lang in de rij hoeft te staan. http://www.groningermuseum.nl/alles-over-rodin-genius-work

© Karin Haanappel
19 november 2016

Advertenties
Dit bericht werd geplaatst in De mythe van Rodin, Rodin - the genius at work in Groningen en getagged met , , , . Maak dit favoriet permalink.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s